Project
EEN LANDSCHAP VAN HERINNERINGEN
Een jaar lang schrijven aan het eigen levensverhaal
elke week een oefening vanaf 1 januari 2011
meer informatie over het project

IN MIJN KOFFER OP ZOLDER, Levensverhalen van ouderen voor ouderen

Recent verschenen columns

IK VERVEEL ME NOOIT
Er zijn mensen die niet weten wat ze moeten doen als ze bij hun dementerende ouder op bezoek zijn. Ik begrijp dat niet. Vanaf het moment dat ik mijn moeder zie, heb ik het druk! Een enkele keer kan ik rustig aankomen en koffie drinken in de huiskamer van de verpleegafdeling, maar vaak staat mijn moeder onmiddellijk op. “Kom”, zegt ze dan, “kom, we gaan…”
verder lezen

TERUG VAN VAKANTIE
Als ik terug ben van vakantie, zie ik er tegenop om mijn dubbelleven weer op te pakken. Het was zo heerlijk, een paar weken lang niet zorgen, niet steeds op twee plaatsen zijn. Wat was ik moe! Een hele week heb ik alleen maar geslapen, gelezen en genoten van het feit dat niets moest. Daarna werd het echt vakantie. Als het onuitroeibare schuldgevoel de kop op stak, hield ik me voor dat mijn zussen extra aandacht zouden hebben voor mijn moeder. ...
verder lezen

ZOMERMIDDAG AAN DE MAAS
Augustus is begonnen. Het is heerlijk weer en veel belangrijker nog: mijn moeder heeft er zin in. We lopen dus de straat uit, klimmen met veel valpreventieve ondersteuning over de dijk, en dan lopen we langs de Maas. Het boerenwormkruid bloeit en van het enorme margrietenveld van het voorjaar staan de ranke skeletjes van de bloemen tussen hoge distels, witte en paarse bloemen tussen veel wiegend groen. Op de Maas delen grote vrachtschepen het water met plezierjachtjes en de Maashopper die zomers van dorp naar dorp pendelt. Wij zien ze allemaal op ons eerste pauzebankje en mijn moeder geeft vrolijk commentaar. Dat ze haar zinnen niet meer goed kan formuleren deert ons niet, ...
verder lezen

VERDRIET
Het verdriet van mijn moeder is hartverscheurend. Eindelijk is ze na een hele middag zoeken en dwalen rustig en zitten we gezellig op de bank met een glas wijn. Ik vertel over mijn huis dat op de kop staat omdat Kees de muren wil behangen en verven. Ik schets mijn moeder in eenvoudige woorden hoe hij de kasten van de muur haalde en druk was met het afschrapen van het oude behang, terwijl ik een workshop moest voorbereiden… Ze lacht: “Mánnen…” Ze neemt een aanloop, wil ook iets vertellen. Maar dan stokt het verhaal: ze weet niet meer wat ze wilde zeggen, of ze weet het wel maar kan de woorden niet vinden. Alzheimer heeft beet...
verder lezen

WEGKIJKEN
Op de verpleegafdeling waar mijn moeder woont, maar niet alleen daar valt mij op dat wij met onze ouderen omgaan alsof zij ánderen zijn! En al helemaal als die ouderen, onze vaders en moeders, broers en zussen, dementerend zijn of afhankelijk van onze zorgen. Een onzichtbare scheidslijn loopt tussen hen en de meeste andere mensen: zij daar en wij hier. En zo laten we hen een groot deel van de tijd letterlijk alleen, wachtend op een gebaar, een woord of ondersteuning van onze kant.
Als we geen tijd hebben, als andere taken ons roepen, als we er geen zin in hebben, dan wenden we onze blikken af en we vermijden oogcontact.
verder lezen

EVEN WEER VERPLEEGSTER
Laat in de avond loop ik met mijn moeder door de lange gang naar haar kamer. De meeste mensen zijn al naar bed en wij zijn op weg naar een glaasje wijn.
Op de gang zien we mevrouw Bos schuifelen. In haar dunne nachtponnetje en op blote voeten houdt ze zich stevig vast aan de leuning langs de muur. Mijn moeder vraagt: “Bent u de weg kwijt?”
verder lezen

BEZOEK VAN MEVROUW BLOEM
Ik vond mijn moeder verloren in de gang van de verpleegafdeling, op zoek naar… ja naar wat? Toen ze me zag, vloog ze in mijn armen en barstte in tranen uit. ‘Ik weet het allemaal niet meer, ik kan helemaal niet meer denken’, snikte ze. ‘Ik begrijp niets meer. Dit is toch geen leven zo, ik kan beter maar de Maas inlopen’. Ik heb het al zo vaak gehoord. Ik sloot haar in mijn armen en liet haar huilen. Daarna gingen we naar haar kamer, waar het verdriet nog een tijdje nasnikte. De appelbollen en de thee hielpen een beetje. Terwijl we daarna...
verder lezen

AVONDMOMENT
Langzaam begin ik te wennen aan het leven op de verpleegafdeling.
Ik ben niet meer zo in beslag genomen door de boosheid van mijn moeder en ik voel me minder vaak verdrietig. Ik begin de bewoners te herkennen en met sommigen heb ik af en toe contact. Het is fijn om wat rond te lopen en een kijkje te nemen in de huiskamer. Dat neemt mijn moeder me meestal niet in dank af, zij wil mij vooral voor haar alleen. Toch lukt het vanavond haar mee te krijgen om te kijken of we een praatje kunnen maken.
verder lezen

WENNEN OP DE VERPLEEGAFDELING
Het valt niet mee om te wennen aan het leven op de verpleegafdeling. Mijn moeder wordt elke ochtend wakker in een voor haar volkomen vreemde omgeving. “Waar ben ik hier? Waarom ben ik hier?”
Net als zoveel andere dementerenden wil ze onmiddellijk naar huis. “Wat moet ik hier in dat grote huis met die lange gangen? Hier wil ik niet wonen!” Ze zegt het keer op keer, pakt dan haar tas in en komt tot de ontdekking dat ze niet weg kan. Als wij kinderen weer naar onze eigen levens teruggaan, wil ze mee en vaak moeten we haar ontredderd achterlaten.
verder lezen

VERHUIZEN (2)
Nu mijn moeder moet verhuizen, val ik van de ene verbazing in de andere.
Overmorgen wordt ze verwacht voor de opname, het woord alleen al. Ik blijf hardnekkig praten over verhuizen. Hoe doen andere mensen dat? Nemen die onmiddellijk vrij van hun werk om alles te regelen? Of huren ze mensen in, via een bedrijf, om de kamer op te knappen, spullen te verhuizen en de ruimte in te richten? Die optie schuif ik meteen terzijde. Ik zie het als een kans voor ons, de kinderen...
verder lezen

Nieuws

2011: Een landschap van herinneringen
Een jaar lang schrijven aan het eigen levensverhaal
oefening week 51
oefening week 52

meer informatie

2012
Een landschap van herinneringen
Achtergronden, aanwijzingen en methodiek van het schrijven van levensverhalen
Voor wie meer wil dan de oefeningen
Een nieuw internetproject over het werken met levensverhalen
meer informatie volgt