EEN LANDSCHAP VAN HERINNERINGEN
Gratis Internetproject: een jaarcursus levensverhalen schrijven
52 oefeningen om puzzelstukjes uit het eigen levensverhaal te vinden
Zelfs wanneer men aan het verleden denkt,
gaat men vooruit, en dus zou ik zeggen dat
verleden dat herleeft, altijd toekomst is.

Heer Bommel
(in: Marten Toonder, De Klokker, 1953)

Zo’n 30 jaar werk ik inmiddels met mensen en hun levensverhalen.
Ik heb veel cursussen en trainingen gegeven rondom het schrijven van levensverhalen en rondom het werken met levensverhalen vanuit meerdere disciplines. Ik werkte in creatieve centra, buurtcentra, vormingswerkinternaten, scholen, hulpverleningsinstellingen, zorginstellingen en kerken, zag oneindig veel ouderen in mijn groepen, van 50 tot 100 jaar oud, van fit en gezond tot depressief en ziek, ik ondersteunde en trainde vele hulpverleners, ouderenwerkers, pastores, schrijfdocenten, activiteitenbegeleiders en verzorgenden.
In al die jaren heb ik veel methodiek ontwikkeld, en ook geschreven over mijn werk. In mijn laatste boek In mijn koffer op zolder heb ik ouderen geïnterviewd over het belang van het bezig zijn met hun eigen levensverhalen. Zij vertelden over hun motieven om te schrijven en over het effect van het vertellen van hun eigen verhaal. In het boek staan ook veel verhalen die de ouderen zelf schreven.
En hoe schrijf je dan je eigen levensverhaal? Hoe begin je en hoe ga je verder? In al die jaren lesgeven heb ik heel wat oefeningen ontwikkeld, schrijfthema’s verkend en ingangen gezocht naar het eigen levensverhaal. Er is een heel eigen methode uit voortgekomen, die ik met veel plezier jaar in jaar uit heb overgedragen aan mensen die met levensverhalen werken. De mogelijkheden zijn oneindig.
Lang niet alle oefeningen, variaties op oefeningen en lesideeën heb ik beschreven en gepubliceerd. Het zou jammer zijn als al dat mooie materiaal in mijn schriften en kasten blijft liggen, nu ik niet zoveel lessen meer geef… Daarom wil ik in 2011 mijn laden opruimen en leegmaken: elke week publiceer ik een uitgebreide schrijf (of vertel)oefening rond het eigen levensverhaal op mijn website.
In verschillende stappen zal elke oefening leiden naar het vertellen van of het vastleggen van een mozaïekstukje uit het eigen levensverhaal.

Voor wie?
De oefeningen zijn bedoeld voor velen:De geïnteresseerde schrijfliefhebber kan eenvoudigweg aan de slag: elke week een oefening, elke week zelf schrijven aan het eigen verhaal. Kies een moment voor jezelf, ga zitten en volg de aanwijzingen. Schrijf!Je kunt een kleine schrijfgroep organiseren: dan kun je elke week een oefening maken én elke week de uitkomsten van die oefening met een paar andere mensen bespreken. Je leert van elkaar en je hebt een stok achter de deur om bezig te blijven.Schrijfdocenten en taaldocenten kunnen natuurlijk dankbaar gebruik maken van de oefeningen: kant en klaar voor gebruik, je hoeft ze alleen nog maar aan te passen aan je eigen smaak en ideeën, er wat eigen tekstvoorbeelden bij te voegen en klaar ben je.
Activiteitenbegeleiders kunnen zich door de oefeningen laten inspireren tot het werken met ouderen en hun eigen verhalen. Mogelijkheden genoeg: samen met de boeken ’Luisteren in je leunstoel. Voorlezen aan ouderen’ en ’In mijn koffer op zolder. Verhalen van ouderen voor ouderen’ vormen de oefeningen een schat aan werkmateriaal.
Beroepskrachten die werken binnen de oudereneducatie, pastores en geestelijk begeleiders, vrijwilligers binnen ouderenzorg en palliatieve zorg, werkenden binnen de geestelijke gezondheidszorg, consulenten ouderenwerk en begeleiders van mantelzorgers en vrijwilligers: velen werken al met het levensverhaal. Misschien bieden de oefeningen nieuwe invalshoeken en ideeën.
Mantelzorgers kunnen de oefeningen gebruiken om met hun geliefden of familieleden het eigen verhaal te vinden. Je hoeft het niet eens op te schrijven om veel plezier te hebben met het vertellen van stukjes eigen levensverhaal. En het is ook erg leuk om het een en ander te verzamelen in een levensboek.

Waar?
Op website www.josefranssen.nl
Op de startpagina kun je doorklikken op Een landschap van herinneringen

Aanmelden
Dat is niet nodig. De oefeningen zijn gratis en iedereen kan ze van de site ophalen. Wel kunnen mensen die geïnteresseerd zijn, zich bij mij aanmelden, als ze de oefening wekelijks in een word-document op hun emailadres willen ontvangen.

Contact
Het lijkt me leuk om berichten te krijgen van gebruikers en geïnteresseerden. Graag hoor ik terug of en wie de oefeningen gebruikt en wat het oplevert. Graag ontvang ik ook aanvullingen en tips ten aanzien van de oefeningen. Het lijkt me geweldig als er door de wekelijkse oefeningen een uitgebreid gebruikerscircuit ontstaat, zodat het levensverhalenwerk niet als één maar als vele sneeuwballen door ons land kan rollen.

Na 2011
Als het jaar voorbij is, worden de oefeningen mogelijk gebundeld in een boek.